Menopauza a Alzheimer. Niepojące badania Brytyjczyków

Menopauza jest powiązana ze zmianami w mózgu podobnymi do tych obserwowanych w chorobie Alzheimera. Utrata istoty szarej w obszarach odpowiedzialnych za pamięć i emocje może częściowo wyjaśniać, dlaczego kobiety są generalnie bardziej narażone na demencję niż mężczyźni.

Menopauza a Alzheimer

Tak wynika z badań przeprowadzonych przez naukowców z Uniwersytetu Cambridge opublikowanych w czasopiśmie "Psychological Medicine". Badacze przyjrzeli się 124 780 kobietom, aby zbadać wpływ menopauzy na mózg i sprawdzić, czy hormonalna terapia zastępcza (HRT) może zapobiegać pogorszeniu funkcji poznawczych. Średnia wieku badanych to 49 lat. Naukowcy za pomocą rezonansu magnetycznego (MRI) badali strukturę mózgu, skupiając się przede wszystkim na objętości istoty szarej w przyśrodkowym płacie skroniowym (MTL) i przedniej części zakrętu obręczy (ACC).

„Regiony mózgu, w których zaobserwowaliśmy te różnice, to te, które są zazwyczaj dotknięte chorobą Alzheimera" – powiedziała prof. Barbara Sahakian, główna autorka badania.

„Choć nasze badanie obejmuje tylko część zagadnienia, to jednak może wyjaśniać, dlaczego obserwujemy prawie dwa razy więcej przypadków demencji u kobiet niż u mężczyzn” – dodała.

Zmiany w kluczowych fragmentach mózgu

Zmiany w mózgach badanych kobiet zaszły w:

• hipokampie – obszarze odgrywającym kluczową rolę w uczeniu się i pamięci,
• korze śródwęchowej – obszarze niezbędnym do tworzenia wspomnień i orientacji przestrzennej,
• przedniej korze zakrętu obręczy – części, która pomaga w skupieniu uwagi i regulacji emocji.

Kobiety uczestniczące w badaniach podzielono na trzy grupy: kobiety przed menopauzą, kobiety po menopauzie, które nigdy nie stosowały HTZ, oraz kobiety po menopauzie, które stosowały HTZ.

Jak napisali autorzy badania we wnioskach, menopauza wiązała się ze zwiększonym poziomem lęku, depresji i trudnościami ze snem. Kobiety stosujące HRT zgłaszały większe problemy ze zdrowiem psychicznym niż kobiety po menopauzie niestosujące HRT. Ale analiza wykazała, że kobiety, którym przepisano HRT, już wcześniej wykazywały takie objawy. Pod względem struktury mózgu, objętości MTL i ACC były mniejsze u kobiet po menopauzie w porównaniu z kobietami przed menopauzą, przy czym najniższe objętości zaobserwowano w grupie stosującej HRT.

Nie stwierdzono jednak istotnych różnic między trzema grupami w zakresie wyników w zadaniach pamięciowych.

„Nasze odkrycia sugerują, że menopauza jest powiązana z niekorzystnymi skutkami dla zdrowia psychicznego i zmniejszeniem objętości istoty szarej w kluczowych obszarach mózgu. Stosowanie HRT nie wydaje się łagodzić tych skutków i może wiązać się z wyraźniejszymi problemami ze zdrowiem psychicznym” – czytamy w podsumowaniu.